Please reload

Güncel Yazılar
Öne Çıkan Yazılar

Yağmurlama ve Damlama Sulama Hakkında Bilmeniz Gerekenler

08.02.2016

Yağmurlama Sulama

 

   Peyzaj alanlarının sulanmasında kullanılan yağmurlama başlıkları, sprey (püskürtür) başlıklar ve rotor (döner) başlıklar olmak üzere ikiye ayrılır. Bu başlıklar hem yabancı ülkelerden ithal edilmekte, hem de yerli firmalar tarafından imal edilmektedir. Sprey başlıklar küçük yarıçaplı uygulamalar ve küçük ya da gayrimuntazam alanların sulanmasında, rotor başlıklar ise büyük yarıçaplı uygulamalar ve daha büyük alanlar için kullanılmaktadır.

      Bir sprey başlığın malzeme maliyeti, bir rotor başlığına kıyaslandığında düşüktür. Ancak rotor başlığın birim tesis maliyeti, sprey başlığın birim tesis maliyetinden çok daha azdır. Bunun nedeni, sprey başlığa göre rotor başlığın daha büyük alanları sulaması ve boru uzunluğunun, buna bağlı olarak da hendek kazı ve dolgu maliyetinin daha az olmasıdır. Bu iki sistem masrafları arasında yaklaşık 2/1 gibi bir oran mevcut olup, sprey başlıklı sistemlerin daha yüksek olduğu görülmektedir.

   Yağmurlama sulama sisteminde başlıkların yanı sıra en önemli ikinci unsur sulama borularıdır. Peyzaj sulamasında iki farklı boru tipi ve bunlara uygun yardımcı parçalar (dirsek, Te, manşon, körtapa vb.) kullanılmaktadır. Birinci boru tipi PVC (Polivinilclorür) ve ikinci boru tipi PE (polietilen)’dir. PE boruların et kalınlığı PVC borulara göre daha fazladır. PE borular 100 m’lik kangal halinde, PVC borular ise 6 m boylarda satılmaktadır. PE borular daha elastikidir, darbelere karşı daha dayanıklıdır. PVC borular ise daha serttir ve özellikle güneş ışığına karşı duyarlıdır. Uzun süre güneş ışığı altında bekletildiğinde deforme olarak zarar görür. PE boruların yardımcı ek parçalarının montajı PVC borularına göre daha kolaydır. Bunun yanında, ekonomik olarak PVC boruları ve ek parçaları PE borulara göre biraz daha ucuzdur. 

 

Yağmurlama sulama sistemlerinin yararları;

  • Karmaşık bünye ve profile sahip, sorunlu veya tesviye yapılamayacak ölçüde sığ toprakların sulanmasında kullanılır.

  • Yer altı ve yerüstü kaynaklarından alınan suyun küçük miktarda ve sürekli olarak etkin bir biçimde kullanılmasını sağlar.

  • Erozyona neden olmaksızın dik ve eğimli topoğrafya’ya sahip alanlar sulanabilir.

  • Derine sızma ile su kaybı az olduğu için drenaj problemini ortadan kaldırır.

  • Az işçi ile kontrollü sulama yapılabilir.

  • Bitki besin maddeleri ve gübreler sulama suyu ile birlikte verilebilir.

  • Geçirimsiz tabakalarda taban suyunu yükseltmeden kontrollü bir sulama yapılabilir.

      Bunun yanında, yağmurlama sulama sistemi; çok rüzgarlı havalarda suyu homojen olarak dağıtamaz, tesis masrafları el ile sulamaya veya diğer yöntemlere göre biraz daha fazladır, sulama uygun yapılmadığı takdirde bitkilerin yapraklarında kalan su damlacıkları bitkiye zarar verebilir. 

 

Damlama Sulama

 

       Düşük basınçla ve suyun özel borularla damla damla toprağa verilmesi suretiyle yapılan bir bitki sulama yöntemidir. Damlama sulama, bütün arazi yüzeyini ıslatan yağmurlama yönteminin aksine, genelde her bitki için ayrı sulama düzeni gerektiren bir yöntemdir. Sulama üzerinde küçük emitörler bulunan nispeten küçük çaplı lateral borularla yapılır. Bu emitörler sistemin ana öğeleridir.

   Peyzaj tasarımcıları, aynı alan içerisinde farklı tür ve boyuttaki bitkiler ile çalışmaktadırlar. Bundan dolayı, tasarımcı alan içerisinde farklı sulama tekniklerini de kullanmak zorunda kalmaktadır. Özellikle bitkilerin su istekleri çok önemlidir. Damlama sulama çim alanlarında maliyeti çok artırmakta, fakat çalı grupları ve çiçek tarhlarında kullanımı yağmurlama sulamaya göre büyük avantajlar getirmektedir.

 

Damlama sulamanın faydaları;

  • Bu sistemde su yavaş yavaş bitki kök zonuna verildiği için sulama alanının sadece belli bir bölümü ıslanır. Böylece, su kaybı az olur.

  • Toprağın ıslatılan yüzeyi bitki tarafından gölgelendiği için, toprak yüzeyinden meydana gelen buharlaşma, yani su kaybı daha az olmaktadır.

  • Su yavaş yavaş verildiği için bitki kök zonunda oksijen ve nem dengesi korunur.

  • Bitki çevresinde yabani ot büyümesi az olmaktadır.

  • Bitkinin yaprakları ıslanmadığı için, yaprakların ıslanması ile ortaya çıkan mantar, küllenme, güneş yanığı gibi sorunlar gözükmemektedir.

  • Damlama sulama ile bitkiye gübre ve ilaç verilmesi daha uygun olmaktadır.

  • Bu sulama sistemi daha az çalışma basıncına ihtiyaç duyduğundan, seçilen pompa küçük olmakta ve daha az yardımcı parça gerekmekte, buna bağlı olarak maliyet daha az olmaktadır. 

 

 

* Öztürk T., "Çevre Düzenleme Çalışmalarında Sulama Sistemlerinin Ve Suyun Önemi", TMMOB Su Politikaları Kongresi, ANKARA, TÜRKİYE, 1-3 Mayıs 2006, ss.288-298

Please reload

Please reload

  • Facebook Basic Black
  • Twitter Basic Black
  • Instagram Basic Black
  • LinkedIn Basic Black
  • Google+ Basic Black
  • Pinterest Basic Black

© PENTA PROJE. Tüm hakları saklıdır. 2015